Một vài kinh nghiệm tham gia cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác quan điểm sai trái, thù địch

12/03/2026

  • lượt xem: 6

Th.S Nguyễn Thị Hồng Thuận - Phó trưởng khoa Lý luận cơ sở

Bước sang những ngày đầu xuân Bính Ngọ, Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng lần thứ sáu (năm 2026) do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh chủ trì, phối hợp cùng các cơ quan Trung ương được phát động. Đây là sự kế thừa, tiếp nối truyền thống đấu tranh bảo vệ giá trị lý luận - nền tảng tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam trong suốt 96 năm Đảng ra đời và lãnh đạo cách mạng nước ta. Đồng thời, đây cũng là sự tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 35-NQ/TW với chủ trương “gắn kết chặt chẽ giữa “xây” và “chống”, giữa “bảo vệ” và “đấu tranh”, lấy đấu tranh để bảo vệ, củng cố, phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng” (1); không thể lơi là mất cảnh giác trước những âm mưu đen tối của các thế lực luôn ngấm ngầm hoặc công khai kích động, phá hoại sự nghiệp đổi mới tiếp tục của đất nước ta trong giai đoạn hiện nay.

 

Với sứ mệnh cao cả là “cái nôi” đào tạo, bồi dưỡng cán bộ cho Đảng, đội ngũ giảng viên các trường chính trị nói chung, Trường Chính trị Nguyễn Văn Linh, tỉnh Hưng Yên nói riêng 5 năm qua đều tham gia tích cực các cuộc thi từ 2021 đến 2025. Đã có nhiều mô hình hay, cách làm sáng tạo như: tổ chức các cuộc thi ở cấp trường, cấp tỉnh/thành phố để chọn ra những tác phẩm xuất sắc trao giải hoặc gửi lên dự thi ở Trung ương; tổ chức trao đổi, tọa đàm, hội thảo khoa học cấp trường, cấp tỉnh; nghiên cứu đề tài khoa học các cấp; viết bài đăng trang web Nhà trường, báo, tạp chí; xuất bản kỷ yếu hội thảo, sách chuyên khảo… về các nội dung liên quan đến công tác này. Một số giảng viên Nhà trường cũng đã giành được những giải thưởng nhất định từ các cuộc thi ở cấp trường, cấp tỉnh, cấp Trung ương thời gian qua (xem hình ảnh minh họa). Đối với Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng lần thứ 6 năm 2026, Nhà trường cũng đã tổ chức cho đội ngũ cán bộ, giảng viên tham dự trực tuyến buổi họp báo hưởng ứng lễ phát động Cuộc thi. Để việc tham gia Cuộc thi lần này có kết quả tốt hơn, chúng tôi xin chia sẻ một số kinh nghiệm sau đây:

Một là, phải nắm được điểm mới của Cuộc thi lần này so với các cuộc thi trước

Giống như các lần trước, Cuộc thi lần này tiếp tục khẳng định tầm quan trọng của công tác đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch, bảo vệ giá trị tư tưởng của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh với tính chất là nội dung nền tảng, cốt lõi trong hệ tư tưởng của Đảng Cộng sản Việt Nam. Tuy nhiên, trong bối cảnh đất nước ta hiện nay bước vào kỷ nguyên mới, sự chống phá ngày càng điên cuồng, xảo quyệt của các thế lực phản động, thù địch đòi hỏi chúng ta phải nâng cao hơn nữa ý chí, nghị lực, tinh thần; tư duy phải sắc bén; tính chiến đấu phải mạnh mẽ, quyết liệt hơn nữa để đấu tranh bác bỏ các luận điệu sai trái, thù địch hoặc những biểu hiện, hành vi chống phá, cản trở sự nghiệp đổi mới của Đảng ta. Điểm mới của Cuộc thi năm 2026 là tập trung vào bối cảnh kỷ nguyên phát triển mới; chất lượng chính luận phải đạt yêu cầu cao hơn; phương thức đấu tranh (nhất là trên không gian mạng) phải được đổi mới hơn nữa để tránh sự nhàm chán, xuôi chiều.

Về quy mô, Cuộc thi dành cho tất cả cán bộ, đảng viên, Nhân dân với phạm vi rộng rãi, không giới hạn trong các cơ quan đảng. “Các tác phẩm tham dự cuộc thi không chỉ là những sản phẩm riêng lẻ mà còn góp phần hình thành kho dữ liệu chính thống bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng để các lực lượng khai thác sử dụng trước mắt và lâu dài”(2). Do đó, các tác phẩm phải chuyển đổi mạnh mẽ tư duy từ đấu tranh sang vừa đấu tranh, vừa để bảo vệ, thúc đẩy phát triển. Trong đó, không chỉ phản bác quan điểm sai trái, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng mà quan trọng hơn là thông qua đấu tranh để phát triển lý luận, củng cố vững chắc và bổ sung phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới. Bên cạnh đó, mỗi tác phẩm cần nhận diện và dự báo những vấn đề lý luận mới diễn ra gần đây; xác định những “khoảng trống” mà các thế lực thù địch phản động, cơ hội chính trị ra sức lợi dụng để chống phá. Từ đó, nghiên cứu phát triển lý luận; xây dựng thế trận thông tin liên hoàn, lấy tích cực đẩy lùi tiêu cực; góp phần xây dựng không gian mạng an toàn, lành mạnh hóa dữ liệu, thông tin. Tác phẩm dự thi cần có tính chiến đấu, lý luận vững vàng và tính thực tiễn cao, tập trung vào các vấn đề nóng, thực tiễn bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên số. Nội dung phải thể hiện tư duy lý luận sâu sắc, đấu tranh trực diện với các quan điểm sai trái, thù địch. Cần chú trọng sự đổi mới, sáng tạo trong cách tiếp cận, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số.

Yêu cầu của Cuộc thi năm nay là tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức tổ chức để bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ, xuyên suốt từ Trung ương đến địa phương. Quán triệt, triển khai quan điểm chỉ đạo của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, để tiếp tục và liên tục khơi dậy mạnh mẽ khát vọng phát triển dân tộc hùng cường trong kỷ nguyên mới, bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng, bảo vệ Đảng và tương lai đất nước. Cuộc thi bảo vệ NTTT của Đảng lần thứ sáu, năm 2026 nhằm tiếp tục nâng cao nhận thức, năng lực, trách nhiệm của cấp ủy, tổ chức đảng, của cán bộ, đảng viên và nhân dân về vai trò, tầm quan trọng của cuộc đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới.

Thứ hai, cần nắm vững định hướng về chủ đề và nội dung của Cuộc thi

Việc xác định “viết cái gì”, “viết cho ai”, “viết để làm gì” phải được xác định rõ ràng ngay từ khi đặt bút để giúp chúng ta bớt mơ hồ, lúng túng khi lựa chọn vấn đề/chủ đề để viết. Theo Kế hoạch số 99-KH/HVCTQG ngày 03/2/2026 của Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Cuộc thi có chủ đề chung là: “Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên phát triển mới” với 3 nhóm chủ đề cụ thể: Kiên định, bảo vệ, bổ sung, phát triển nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới; Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên các lĩnh vực của đời sống xã hội; Đổi mới nội dung, phương thức bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng trong kỷ nguyên mới gắn với thực hiện "Chiến lược công tác chính trị, tư tưởng trong bối cảnh chuyển đổi số". Ngoài những chủ đề trên, chúng ta có thể lựa chọn những nội dung gắn với nhiệm vụ bảo vệ NTTT của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch trên cả phương diện lý luận và thực tiễn (3).

Như vậy, Cuộc thi lần này có định hướng nội dung rất phong phú, đa dạng, gắn với những vấn đề thực tiễn đặt ra trong kỷ nguyên mới. Do ở 5 cuộc thi trước, các tác giả đã khai thác một cách căn bản, toàn diện các chủ đề dưới nhiều góc độ khác nhau nên yêu cầu phải tìm ra cái mới là rất khó. Vì vậy, chúng ta nên tìm hiểu và lựa chọn vấn đề dưới góc nhìn đa chiều, phát hiện ra điểm mới chưa ai đề cập hoặc dưới giác độ khác để phân tích, lập luận bằng lời lẽ, văn phong của mình. Tránh việc đi lại “lối mòn” của các tác giả trước hoặc sao chép nguyên si, thuần túy là điều rất tối kỵ.

Thứ ba, cần nắm vững về thể thức văn phong chính luận để viết bài dự thi

Sau khi xác định “viết cái gì” thì câu hỏi tiếp theo là “viết như thế nào”. Rõ ràng là cần xác định về mặt văn phong, cách diễn đạt, trình bày một bài chính luận sao cho “ăn điểm” của Ban giám khảo. Kinh nghiệm cho thấy, những bài tập trung viết về các vấn đề tuy không mới về lý luận và thực tiễn nhưng thể hiện góc nhìn mới, có quan điểm riêng của cá nhân, văn phong chính luận mạch lạc, chặt chẽ, sắc bén…sẽ dành được thiện cảm hơn trong đánh giá chất lượng bài viết.

Cũng cần trao đổi thêm, khi nhắc đến văn phong “chính luận”, chúng ta biết đây là thuật ngữ dùng để chỉ lối văn phong được sử dụng phổ biến trong các bài nói, bài viết, các phát ngôn, phát biểu thuộc lĩnh vực chính trị, xã hội, tư tưởng. Văn phong chính luận thể hiện một cách rõ ràng, mạch lạc, khúc chiết những quan điểm; lập luận chặt chẽ, logic, câu, từ chính xác; có tính khái quát hóa cao và mang tính định hướng rõ rệt. Đó còn là những lập luận sắc bén nhằm đấu tranh không khoan nhượng và đập tan những quan điểm, luận điệu vô căn cứ, mang tính chất sai trái, thù địch để bảo vệ những giá trị chân chính của tư tưởng lý luận. Do vậy, để thực hiện bài dự thi này, người viết cần nắm vững thể loại văn phong chính luận là gì, nó khác với văn phong của các khoa học khác ở điểm nào. Điều mấu chốt ở đây là bài viết chính luận thuộc thể loại khoa học chính trị chứ không phải khoa học tự nhiên hay xã hội thông thường, do đó, người viết cũng cần nắm vững phương pháp nghiên cứu khoa học chính trị.

Thứ tư, nắm được yêu cầu, quy định về thể lệ Cuộc thi

Đây là vấn đề rất quan trọng vì không ít bài dự thi mặc dù được thực hiện khá công phu, tâm huyết nhưng do không tìm hiểu kỹ thể lệ nên bị phạm quy. Về vấn đề này, Ban Tổ chức Cuộc thi lần này có quy định như sau: Tác phẩm dự thi thuộc một trong 5 thể loại: Tạp chí, báo, phát thanh, truyền hình, video clip; là tác phẩm sáng tạo lần đầu, chưa công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng và mạng xã hội tính đến thời điểm phát động Cuộc thi lần thứ 6, năm 2026. Giảng viên trường chính trị nên chọn thể loại Tạp chí vì đây là thể loại văn phong chính luận phù hợp với chuyên môn và khả năng nghiên cứu. Các thể loại khác có thể được lựa chọn song sẽ khó thực hiện hơn đối với đối tượng là giảng viên chúng ta cả về kỹ năng và công cụ, phương tiện thực hiện.

Theo quy định về hình thức, tác phẩm dự thi thuộc thể loại bài viết chính luận bằng tiếng Việt in trên giấy khổ A4, không đóng bìa hay xoắn gáy. Tên bài viết phải viết hoa, chữ đậm. Ghi rõ loại hình bài viết: Tạp chí. Tóm tắt bài viết không quá 150 từ (khoảng 10 dòng, in nghiêng). Từ khóa: gồm 3 đến 5 từ khóa có liên quan trực tiếp đến nội dung của bài viết. Dung lượng bài viết tối thiểu 4.000 từ, tối đa 6.000 từ. Bản in và file mềm, cỡ chữ 14, font Times New Roman, dãn dòng 1,5 lines; căn lề: dưới 2,5 cm, trái 3 cm, phải 2 cm. Chú thích tài liệu trích dẫn và tài liệu tham khảo để ở cuối trang và chú ý trình bày theo đúng quy định đối với nội dung này. Nguồn tài liệu cần được trích dẫn rõ ràng, cụ thể. Tác phẩm phải đảm bảo tính xác thực, không vi phạm các quy định về bản quyền và trích dẫn. Đặc biệt, không gắn thông tin cá nhân của tác giả/nhóm tác giả với bất cứ nội dung nào của tác phẩm mà phải để tất cả các thông tin (họ và tên, năm sinh, bút danh (nếu có), chức danh khoa học, chức vụ, đơn vị công tác, địa chỉ liên hệ, số điện thoại, địa chỉ email, số CCCD, số tài khoản cá nhân, ngân hàng) ở một trang riêng để đảm bảo tính khách quan. Tác phẩm cần có tính mới, chưa được công bố rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng. Nếu không tuân thủ tốt quy định trên thì tác phẩm sẽ bị loại và sẽ không được hoàn trả về tác giả (4).

Thứ năm, đầu tư thời gian, công sức, tâm huyết và các điều kiện nhất định

Để bài viết có chất lượng, cần nghiên cứu kỹ các tài liệu, văn kiện, nghị quyết của Đảng, theo dõi diễn biến thực tiễn để bài viết mang tính thời sự và có chiều sâu. Xây dựng luận điểm vững chắc, lập luận khoa học, sắc bén, mang tính chiến đấu nhưng phải đảm bảo tính thuyết phục. Đảm bảo tác phẩm đúng thể loại (chính luận/khoa học), đúng chủ đề và gửi đúng thời hạn quy định. Bên cạnh đó, cần dành thời gian theo dõi nắm bắt thông tin, thời sự trong và ngoài nước, các sự kiện trọng đại của đất nước diễn ra trong năm để cập nhật và lựa chọn vấn đề để viết cho đúng, cho trúng và hấp dẫn. Bài dự thi cho một cuộc thi có tên là “Cuộc thi bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch” phải khác về chất so với tất cả các bài dự thi hay bài viết thông thường khác. Đó chính là “chất chính trị”, là vũ khí đấu tranh để bác bỏ cái sai, cái phi nghĩa, bảo vệ lẽ phải và chính nghĩa. Cao hơn nữa, đó còn là bản lĩnh, ý chí của những người cầm bút - người chiến sỹ trên mặt trận tư tưởng chống kẻ thù mọi loại, chống “bọn áp bức và bọn ăn bám” (từ dùng của V.I.Lênin) để “bảo vệ Đảng, Nhà nước, chế độ xã hội chủ nghĩa, bảo vệ Nhân dân”. Do đó, mọi sự thờ ơ, hời hợt, qua loa, đại khái, ngồi không nóng chỗ, viết cho có, xem nặng hình thức hơn thực chất…đều không giúp chúng ta có được những bài viết chất lượng thực sự khi tham gia cuộc thi này.

Có thể thấy, việc giảng viên Trường Chính trị Nguyễn Văn Linh tham gia tích cực các cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng là hoạt động rất ý nghĩa, thể hiện trách nhiệm chính trị của mỗi công dân, cán bộ, đảng viên trong việc bảo vệ Đảng và sự nghiệp cách mạng. Từ đó, góp phần xây dựng "thế trận lòng dân" vững chắc trên mặt trận tư tưởng, nâng cao "sức đề kháng" của mỗi cán bộ, đảng viên và nhân dân trước các luận điệu xuyên tạc, chống phá của các thế lực thù địch; củng cố niềm tin, tạo sự đồng thuận trong xã hội, sự ủng hộ của đông đảo người Việt Nam ở nước ngoài và bạn bè quốc tế. Nâng cao hiệu quả tuyên truyền, đấu tranh chính luận trên các phương tiện truyền thông đại chúng và mạng xã hội. Xây dựng, hoàn thiện lý luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, thù địch. Đây là sự nghiệp của chúng ta nhằm góp phần bảo vệ Đảng, Nhà nước, thể chế chính trị XHCN và Nhân dân, tiến bước mạnh mẽ vào “Kỷ nguyên vươn mình của dân tộc”.

 

TÀI LIỆU THAM KHẢO

 1. Phạm Cường: Hơn 1,5 triệu tác phẩm tham gia Cuộc thi chính luận về bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, Báo Nhân dân điện tử, Thứ Bảy, 07/03/2026, 22:08:07 GMT+7).

2. Phát biểu của đồng chí Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh trong buổi Họp báo triển khai Cuộc thi chính luận về bảo vệ nần tảng tư tưởng của Đảng lần thứ sáu (năm 2026).

3,4. Kế hoạch số 99-KH/HVCTQG ngày 03/2/2026 của Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh.